Thành phố Hồ Chí Minh định hướng phát triển nông nghiệp đô thị theo hướng phát triển bền vững
Thành phố Hồ Chí Minh định hướng phát triển nông nghiệp đô thị theo hướng phát triển bền vững
Hướng đến mục tiêu trở thành một trong 100 đô thị hàng đầu thế giới vào năm 2050, TP Hồ Chí Minh đang đặt nông nghiệp đô thị, nông nghiệp công nghệ cao và nông nghiệp sinh thái – hữu cơ vào vị trí trọng tâm trong cấu trúc phát triển của thành phố. Không chỉ đóng vai trò cung ứng lương thực, nông nghiệp được xác định trở thành hạ tầng xanh quan trọng, góp phần bảo vệ môi trường, bảo đảm an ninh nguồn nước và tạo bản sắc đô thị trong bối cảnh siêu đô thị hoá nhanh chóng.
Sáng ngày 26/11/2025, UBND TP Hồ Chí Minh phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tổ chức hội thảo “Nông nghiệp đô thị – tương lai nông nghiệp trong lòng thành phố, đổi mới để phát triển bền vững”. Đến dự Hội thảo có PGS.TS Bùi Bá Bổng – nguyên Thứ trưởng Bộ NN&PTNT, Chủ tịch Hiệp hội ngành hàng lúa gạo Việt Nam; ông Bùi Minh Thạnh – Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh cùng đại diện nhiều sở ngành, Khu Công nghệ cao và đông đảo doanh nghiệp trên địa bàn.
Phát biểu khai mạc, Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh Bùi Minh Thạnh cho biết: sau khi sáp nhập với tỉnh Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu, thành phố bước vào giai đoạn phát triển mới với diện tích tự nhiên hơn 6.770 km² và dân số trên 14 triệu người. Với đóng góp gần 25% GDP và hơn 30% ngân sách cả nước, TP Hồ Chí Minh hiện giữ vai trò đầu tàu kinh tế – khoa học công nghệ – đổi mới sáng tạo của Việt Nam, đồng thời hướng đến vị thế cạnh tranh trong khu vực Đông Nam Á.
Theo ông Bùi Minh Thạnh, Đại hội Đảng bộ thành phố nhiệm kỳ 2025–2030 đã xác định tầm nhìn phát triển đến năm 2050 là đưa TP Hồ Chí Minh vào nhóm 100 thành phố hàng đầu thế giới, tiến tới mức thu nhập cao. Trong cấu trúc phát triển đó, nông nghiệp đô thị và nông nghiệp công nghệ cao tiếp tục được định hướng trở thành một trụ cột quan trọng của không gian sinh thái và môi trường đô thị.
Một trong những cơ hội lớn đối với thành phố sau sáp nhập là việc hình thành vùng nông nghiệp diện tích tới 454.000 ha, tạo tiền đề xây dựng các vùng sản xuất quy mô lớn, đa dạng sinh thái. Theo định hướng, khu vực TP Hồ Chí Minh (cũ) sẽ là trung tâm nghiên cứu giống và phát triển nông nghiệp công nghệ cao; Bình Dương tập trung cây công nghiệp và chăn nuôi quy mô lớn theo hướng hữu cơ; còn Bà Rịa – Vũng Tàu phát triển nông nghiệp công nghệ cao gắn với sản phẩm đặc sản, thủy sản mặn – lợ và du lịch nông nghiệp sinh thái.
Tuy nhiên, Phó Chủ tịch UBND TP cũng thẳng thắn nhìn nhận những thách thức lớn đang đặt ra. Tốc độ đô thị hóa nhanh khiến đất nông nghiệp bị thu hẹp, thiếu hụt lao động nông nghiệp và gia tăng nguy cơ suy thoái hệ sinh thái. Thu nhập nông dân có nguy cơ bị ảnh hưởng nếu không có giải pháp đổi mới mạnh mẽ trong sản xuất.
Một vấn đề đáng lưu ý khác là tình trạng ngập úng ngày càng nghiêm trọng do tác động của biến đổi khí hậu, triều cường và mưa cực đoan. Theo ông Thạnh, nông nghiệp trong thời gian tới phải đảm nhiệm vai trò như “hạ tầng xanh tự nhiên” giúp thấm nước, trữ nước và làm chậm dòng chảy, hỗ trợ hệ thống thoát nước của đô thị. Đây cũng là lý do thành phố đang điều chỉnh quy hoạch đến năm 2030 và tầm nhìn 2050 theo hướng lồng ghép nông nghiệp vào quy hoạch không gian đô thị.
Hình 2: PGS.TS Bùi Bá Bổng – nguyên Thứ trưởng Bộ NN&PTNT, Chủ tịch Hiệp hội ngành hàng lúa gạo Việt Nam tham quan trưng bày các sản phẩm OCOP
Các nhà khoa học, chuyên gia và doanh nghiệp cũng chia sẻ nhiều giải pháp nhằm xây dựng hệ sinh thái nông nghiệp đa giá trị cho TP Hồ Chí Minh. Theo đó, nông nghiệp không chỉ dừng lại ở sản xuất hàng hóa công nghệ cao mà còn đóng góp vào không gian xanh điều hòa khí hậu, tạo vùng trữ nước chống ngập và mở ra hướng phát triển du lịch nông nghiệp sinh thái.
Bên cạnh đó có nhiều ý kiến cũng đề xuất thành phố cần tập trung xây dựng trung tâm đổi mới sáng tạo về nông nghiệp quốc gia, bao gồm trung tâm nghiên cứu giống chất lượng cao, phòng thí nghiệm công nghệ sinh học tế bào, trung tâm dữ liệu và dự báo nông nghiệp số, cùng hệ thống công nghiệp chế biến sâu và logistics nông sản phục vụ toàn vùng Đông Nam Bộ.
Việc hình thành các hành lang kinh tế nông nghiệp – công nghiệp – dịch vụ dọc các trục giao thông chiến lược như Vành đai 3, Vành đai 4, các tuyến cao tốc, cảng biển, sân bay và trung tâm logistics được xem là giải pháp quan trọng giúp nông nghiệp đô thị TP Hồ Chí Minh phát triển bền vững, đóng góp tích cực vào tầm nhìn dài hạn của thành phố./.
